
Wat zijn de gevolgen van een overname voor lopende huurcontracten?
Bij een bedrijfsovername gaan lopende huurcontracten niet automatisch over op de koper. Of het huurcontract meegaat, hangt af van de manier waarop de overname is vormgegeven: via een aandelenovername of via een activa-passivatransactie. Dit onderscheid bepaalt in grote mate wat er met het huurcontract gebeurt en welke stappen je moet nemen. Hieronder beantwoorden we de meest gestelde vragen over huurcontracten bij een bedrijfsovername.
Gaat een huurcontract automatisch over bij een overname?
Bij een aandelenovername gaat het huurcontract automatisch mee, omdat de juridische entiteit die het contract heeft gesloten niet verandert. De vennootschap blijft dezelfde, alleen de aandeelhouder wisselt. Bij een activa-passivatransactie is dat anders: het huurcontract gaat dan niet automatisch over en moet apart worden overgedragen.
Dit verschil is cruciaal in de praktijk. Koop je de aandelen van een bedrijf, dan neem je als het ware de hele onderneming inclusief alle contracten over. Het huurcontract blijft gewoon van kracht, met dezelfde voorwaarden en looptijd. Koop je echter de activa van een bedrijf, dan moet het huurcontract apart worden geregeld. Zonder expliciete overdracht blijft de verkopende partij huurder en heb jij als koper geen recht op het gebruik van het pand.
Voor ondernemers die een bedrijfsovername plannen, is het daarom essentieel om vroeg in het proces te bepalen hoe de overname wordt gestructureerd en wat dit betekent voor het huurcontract.
Wat is het verschil tussen contractsovername en indeplaatsstelling?
Contractsovername en indeplaatsstelling zijn twee juridische instrumenten om een huurcontract bij een overname over te dragen, maar ze werken anders. Bij contractsovername neemt de koper het hele huurcontract over, inclusief alle rechten en plichten. Bij indeplaatsstelling treedt de nieuwe huurder in de plaats van de oude, specifiek in de context van bedrijfsruimte.
Contractsovername is geregeld in het Burgerlijk Wetboek en vereist altijd medewerking van de verhuurder. Zonder schriftelijke toestemming van de verhuurder is een contractsovername niet geldig. De verhuurder kan zijn toestemming weigeren, maar moet daarvoor wel een redelijke grond hebben.
Indeplaatsstelling is een specifieke regeling voor huurders van bedrijfsruimte, zoals winkels en horecagelegenheden. De huurder kan de rechter vragen om de nieuwe huurder in zijn plaats te stellen, ook als de verhuurder niet meewerkt. De rechter weegt dan de belangen af: heeft de nieuwe huurder voldoende waarborgen om de huur te kunnen voortzetten? Is er een zwaarwegend belang bij de overdracht? Indeplaatsstelling biedt dus meer bescherming voor de huurder dan contractsovername, maar geldt alleen voor specifieke categorieën bedrijfsruimte.
Kan een verhuurder een huurcontract blokkeren bij een overname?
Ja, een verhuurder kan in veel gevallen bezwaar maken tegen de overdracht van een huurcontract bij een overname. Bij contractsovername is de toestemming van de verhuurder wettelijk vereist. De verhuurder mag weigeren als hij gegronde redenen heeft, bijvoorbeeld twijfels over de financiële draagkracht van de nieuwe huurder.
Toch is de verhuurder niet volledig vrij in zijn weigering. Hij moet zijn bezwaren kunnen onderbouwen. Weigert hij zonder goede reden, dan kan dat in bepaalde gevallen juridische consequenties hebben. Bij indeplaatsstelling kan de huurder zelfs naar de rechter stappen als de verhuurder onredelijk weigert mee te werken.
Praktische aandachtspunten bij een weigerende verhuurder:
Vraag altijd schriftelijk toestemming en documenteer de reactie van de verhuurder.
Controleer of het huurcontract zelf bepalingen bevat over overdracht en toestemming.
Beoordeel of indeplaatsstelling via de rechter een optie is voor jouw situatie.
Betrek de verhuurder vroeg in het overnameproces om verrassingen te voorkomen.
Laat de huurbepalingen beoordelen als onderdeel van het juridische due diligence-onderzoek.
Wat gebeurt er met de huurprijs en huurvoorwaarden na een overname?
Bij een geldige overdracht van het huurcontract blijven de huurprijs en huurvoorwaarden in principe ongewijzigd. De nieuwe huurder neemt het contract over zoals het is, inclusief de afgesproken huurprijs, de looptijd, het onderhoud en eventuele bijzondere bedingen.
Dit is zowel een voordeel als een risico. Een gunstig huurcontract met een lage huurprijs of een lange vaste looptijd is waardevol en gaat bij een correcte overdracht gewoon mee. Maar een huurcontract met ongunstige voorwaarden, zoals hoge jaarlijkse indexeringen of beperkte opzeggingsmogelijkheden, gaat ook mee. De nieuwe huurder zit dan vast aan die voorwaarden.
Een overname is soms ook een moment om met de verhuurder in gesprek te gaan over aanpassing van de huurvoorwaarden. Hoewel de verhuurder hiertoe niet verplicht is, zijn er situaties waarin beide partijen baat hebben bij een heronderhandeling. Denk aan een langere looptijd in ruil voor een renovatiebijdrage, of aan aanpassing van de bestemming van het pand aan de nieuwe bedrijfsactiviteiten.
Wat moet je regelen in het overnamecontract over het huurcontract?
In het overnamecontract moet je expliciete afspraken opnemen over de status en overdracht van het huurcontract. Ontbreekt dit, dan kunnen er na de overname ernstige problemen ontstaan over wie huurder is, wie verantwoordelijk is voor de huurbetalingen en wat er gebeurt als de verhuurder niet meewerkt.
Dit zijn de punten die je in het overnamecontract moet adresseren:
Bevestiging van de huurrechtssituatie: Leg vast welk huurcontract er bestaat, wie de huurder is en wat de looptijd en voorwaarden zijn.
Verplichting tot toestemmingsverzoek: Spreek af wie verantwoordelijk is voor het aanvragen van toestemming bij de verhuurder en binnen welke termijn.
Gevolgen als toestemming uitblijft: Regel wat er gebeurt als de verhuurder weigert mee te werken. Mag de koper dan van de koop af? Wordt de prijs aangepast?
Garanties van de verkoper: Laat de verkoper garanderen dat het huurcontract geldig is, dat er geen achterstallige huur is en dat er geen lopende geschillen zijn met de verhuurder.
Overdrachtsmoment: Bepaal op welk moment het huurcontract formeel overgaat en hoe de huurbetalingen worden verdeeld rondom de overnamedatum.
Het is verstandig om de huurrechtelijke aspecten te laten beoordelen als onderdeel van het juridische due diligence-onderzoek. Zo kom je niet voor verrassingen te staan nadat de koopovereenkomst is getekend.
Hoe Wessel Juristen helpt bij huurcontracten rondom een bedrijfsovername
Een huurcontract dat niet goed is geregeld bij een overname kan grote gevolgen hebben: je mist het pand waar de onderneming op draait, of je zit vast aan ongunstige voorwaarden waar je niet op hebt gerekend. Wessel Juristen helpt ondernemers om dit soort risico’s te voorkomen.
Beoordeling van het huurcontract als onderdeel van het due diligence-onderzoek
Advies over de beste structuur van de overname in relatie tot het huurcontract
Opstellen of controleren van de overnameovereenkomst, inclusief huurrechtelijke bepalingen
Begeleiding bij het aanvragen van toestemming bij de verhuurder
Juridische ondersteuning bij indeplaatsstelling als de verhuurder niet meewerkt
Wessel Juristen combineert juridische kennis met praktisch inzicht, zodat je niet alleen weet wat de wet zegt, maar ook wat de beste stap is voor jouw situatie. Wil je weten hoe je een bedrijfsovername juridisch goed aanpakt? Neem contact op voor een gratis en vrijblijvend intakegesprek via onze contactpagina.