
Hoe werkt een bedrijfsovername als de verkoper een holdingmaatschappij heeft?
Als de verkoper van een bedrijf een holdingmaatschappij heeft, verloopt de overname via de aandelen of activa van die holding, niet rechtstreeks via de ondernemer persoonlijk. Dit bepaalt de structuur van de deal, de fiscale gevolgen en de verdeling van risico’s. Hieronder beantwoorden we de meest gestelde vragen over een bedrijfsovername via een holdingmaatschappij.
Waarom verkoopt een ondernemer via een holdingmaatschappij?
Een ondernemer verkoopt via een holdingmaatschappij omdat dit fiscale voordelen biedt en het vermogen beschermt. De holding fungeert als tussenlaag tussen de ondernemer en de werkmaatschappij. Bij verkoop via de holding kan de verkoopwinst onder de deelnemingsvrijstelling vallen, wat betekent dat de winst onbelast in de holding terechtkomt in plaats van direct bij de ondernemer als inkomen.
Veel ondernemers hebben in de loop der jaren hun bedrijf opgebouwd in een structuur waarbij de holding de aandelen van de werkmaatschappij bezit. Die werkmaatschappij draait de dagelijkse operatie, terwijl de holding het opgebouwde vermogen beheert en beschermt. Bij een bedrijfsovername is het dan logisch dat de holding als verkopende partij optreedt.
Vanuit het perspectief van de koper maakt dit de structuur meteen complexer. Je koopt niet simpelweg een bedrijf van een persoon, maar je stapt in een juridische constructie met meerdere lagen.
Wat is het verschil tussen een share deal en een asset deal bij een holding?
Bij een share deal koopt de koper de aandelen van de werkmaatschappij van de holding. Bij een asset deal koopt de koper specifieke activa en passiva van de werkmaatschappij, zonder de vennootschap zelf over te nemen. Dit onderscheid heeft grote gevolgen voor wie welke risico’s draagt en hoe de koopprijs wordt bepaald.
De keuze tussen beide vormen hangt af van wat koper en verkoper willen bereiken:
Share deal: De koper neemt de volledige vennootschap over, inclusief alle historische verplichtingen, contracten en aansprakelijkheden. Dit is administratief eenvoudiger, maar brengt meer risico’s mee voor de koper.
Asset deal: De koper kiest welke onderdelen hij overneemt. Historische schulden en risico’s blijven achter bij de verkoper. Nadeel is dat contracten met klanten en leveranciers opnieuw moeten worden afgesloten.
Fiscale behandeling: Bij een share deal betaalt de holding doorgaans geen belasting over de verkoopwinst dankzij de deelnemingsvrijstelling. Bij een asset deal liggen de fiscale gevolgen anders en zijn ze vaak minder gunstig voor de verkoper.
In de praktijk kiezen verkopers met een holdingstructuur vaker voor een share deal, juist vanwege die fiscale voordelen. Kopers zijn echter soms terughoudender, omdat ze dan ook de verborgen risico’s van de vennootschap overnemen.
Hoe verloopt het overnameproces als de verkoper een holding heeft?
Het overnameproces bij een holdingstructuur volgt grotendeels de standaard stappen van een bedrijfsovername, maar met extra aandacht voor de juridische en fiscale laag die de holding toevoegt. Het proces verloopt doorgaans in de volgende stappen:
Intentieverklaring (LOI): Koper en verkoper leggen de hoofdlijnen van de deal vast, inclusief de beoogde structuur (share deal of asset deal).
Due diligence: De koper onderzoekt de werkmaatschappij grondig op financiële, juridische en fiscale risico’s. Bij een holdingstructuur kijk je ook naar de relatie tussen holding en werkmaatschappij, zoals intercompany-leningen en managementvergoedingen.
Waardebepaling: Op basis van de due diligence wordt de waarde van de onderneming vastgesteld, inclusief eventuele correcties voor aangetroffen risico’s.
Onderhandeling en contractvorming: De koopovereenkomst wordt opgesteld, met garanties en vrijwaringen die de koper beschermen tegen risico’s die niet zijn ontdekt tijdens de due diligence.
Notariële overdracht: Bij een share deal worden de aandelen via de notaris overgedragen. De holding ontvangt de koopprijs en de koper wordt aandeelhouder van de werkmaatschappij.
Elk van deze stappen vraagt om zorgvuldige begeleiding, want fouten in de contractvorming of due diligence kunnen achteraf grote financiële gevolgen hebben.
Welke risico’s brengt een holdingstructuur mee voor de koper?
Een holdingstructuur brengt voor de koper extra risico’s mee, omdat de vennootschapsgeschiedenis volledig meegaat bij een share deal. Historische belastingschulden, onbekende aansprakelijkheden of lopende juridische geschillen kunnen na de overname alsnog bij de koper terechtkomen.
Concrete risico’s om rekening mee te houden:
Verborgen schulden en aansprakelijkheden: Denk aan openstaande belastingclaims, garantieverplichtingen aan klanten of claims van voormalige werknemers.
Intercompany-verhoudingen: Leningen of managementfees tussen holding en werkmaatschappij kunnen de financiële positie van de werkmaatschappij vertekenen.
Fiscale risico’s: Als de werkmaatschappij in het verleden onjuiste belastingaangiften heeft gedaan, kunnen naheffingen volgen na de overname.
Contractuele change-of-control bepalingen: Sommige klant- of leverancierscontracten bevatten clausules die de wederpartij het recht geven de overeenkomst te beëindigen bij een aandeelhouderswijziging.
Een goede koopovereenkomst met duidelijke garanties en vrijwaringen is daarom onmisbaar. Hiermee leg je vast dat de verkoper verantwoordelijk blijft voor risico’s die voor de overname zijn ontstaan.
Hoe worden de koopprijs en betaling gestructureerd bij een holding als verkoper?
De koopprijs bij een overname via een holding wordt vaak opgebouwd uit een vaste component en een variabele component, afhankelijk van de toekomstige prestaties van de onderneming. De holding ontvangt de betaling en kan die vervolgens belastingvrij beheren dankzij de deelnemingsvrijstelling.
Veelgebruikte betalingsstructuren zijn:
Vaste koopprijs: Een vooraf overeengekomen bedrag dat bij overdracht wordt betaald. Eenvoudig en duidelijk, maar biedt de koper minder bescherming als de werkmaatschappij tegenvalt.
Earn-out: Een deel van de koopprijs is afhankelijk van toekomstige resultaten. Dit verlaagt het risico voor de koper en geeft de verkoper een prikkel om betrokken te blijven.
Uitgestelde betaling: Een deel van de koopsom wordt later betaald, soms als zekerheid voor de koper dat garanties worden nagekomen.
Escrow-regeling: Een bedrag wordt tijdelijk bij een derde partij ondergebracht als buffer voor eventuele claims na de overname.
De structuur van de betaling hangt nauw samen met de uitkomsten van de due diligence en de onderhandelingsposities van beide partijen.
Wanneer heb je een jurist nodig bij een overname via een holding?
Je hebt een jurist nodig bij een overname via een holding zodra de onderhandelingen concreet worden. Maar eigenlijk is het verstandig om al eerder juridisch advies in te winnen, namelijk bij het bepalen van de overnamestrategie en de structuur van de deal. Een fout in een vroeg stadium kan later moeilijk te herstellen zijn.
Een jurist is in ieder geval onmisbaar bij:
Het opstellen en beoordelen van de intentieverklaring (LOI)
De begeleiding van de due diligence, met name op juridisch en contractueel vlak
Het onderhandelen over en opstellen van de koopovereenkomst met garanties en vrijwaringen
Het beoordelen van bestaande aandeelhoudersovereenkomsten die van invloed zijn op de overname
De notariële overdracht van de aandelen
Hoe complexer de holdingstructuur, hoe groter de noodzaak van juridische begeleiding. Een overname via een holding is geen standaardtransactie en vraagt om maatwerk op zowel juridisch als fiscaal vlak.
Hoe Wessel Juristen helpt bij een bedrijfsovername via een holding
Wessel Juristen begeleidt ondernemers en kopers bij elke stap van een bedrijfsovername via een holdingmaatschappij. Of je nu verkoopt en wilt zorgen dat de structuur fiscaal en juridisch klopt, of dat je koopt en beschermd wilt zijn tegen verborgen risico’s: Wessel denkt mee vanuit zowel juridisch als commercieel perspectief.
Wat Wessel Juristen voor jou doet:
Advies over de keuze tussen een share deal en een asset deal
Begeleiding bij due diligence en het in kaart brengen van risico’s
Het opstellen en onderhandelen van de koopovereenkomst met waterdichte garanties
Het beoordelen van bestaande contracten en aandeelhoudersafspraken
Praktisch advies over de betalingsstructuur, inclusief earn-out en escrow
Elke nieuwe cliënt ontvangt een gratis en vrijblijvend intakegesprek, gevolgd door een heldere kostenraming. Wil je weten hoe Wessel jou kan helpen bij jouw overname? Neem vrijblijvend contact op en bespreek jouw situatie met een van onze juristen.