
Wat is een earn-out en wat zijn de risico’s ervan voor de verkoper?
Een earn-out is een betalingsregeling bij een bedrijfsovername waarbij een deel van de koopprijs afhankelijk is van de toekomstige prestaties van het bedrijf. De verkoper ontvangt dus niet de volledige koopsom direct bij de overdracht, maar verdient een deel ervan pas later, op basis van afgesproken doelstellingen zoals omzet of winst. Voor verkopers biedt dit kansen, maar ook aanzienlijke risico’s die je niet moet onderschatten.
Hoe werkt een earn-out in de praktijk?
Bij een earn-out spreek je als verkoper en koper af dat een deel van de koopprijs wordt uitgesteld en afhankelijk wordt gemaakt van de financiële resultaten van het bedrijf na de overname. Denk aan een afgesproken percentage van de omzet of winst over een periode van één tot drie jaar. Worden de doelstellingen gehaald, dan ontvangt de verkoper de aanvullende betaling. Worden ze niet gehaald, dan vervalt een deel van de koopprijs.
In de praktijk ziet een earn-outregeling er bijvoorbeeld zo uit: de koper betaalt bij de overdracht 70% van de overeengekomen koopprijs. De resterende 30% wordt uitbetaald als het bedrijf in de twee jaar na de overname een bepaalde omzetdrempel haalt. De exacte voorwaarden, meetmethodes en uitbetalingstermijnen worden vastgelegd in een earn-outclausule in de koopovereenkomst.
Wanneer stelt een koper een earn-out voor?
Een koper stelt een earn-out voor als er onzekerheid bestaat over de toekomstige waarde van het bedrijf. Dit is het geval wanneer de koper en verkoper het niet eens worden over de koopprijs, of wanneer de koper twijfelt of de huidige prestaties van het bedrijf na de overname ook daadwerkelijk worden voortgezet.
Typische situaties waarin een earn-outvoorstel op tafel komt:
Het bedrijf is sterk afhankelijk van de persoon van de verkoper, zoals klantrelaties of specifieke kennis
Er is sprake van snelle groei die nog niet volledig bewezen is
De koper en verkoper hebben een verschil van inzicht over de waarde van de onderneming
De koper wil het risico beperken bij een overname in een onzekere markt
Voor de koper is een earn-out dus een manier om risico te verschuiven. Voor de verkoper betekent het dat je een deel van je opbrengst afhankelijk maakt van omstandigheden waarop je na de overdracht mogelijk weinig invloed meer hebt.
Wat zijn de grootste risico’s van een earn-out voor de verkoper?
De grootste risico’s van een earn-out voor de verkoper zijn verlies van controle, onduidelijke meetmethodes en tegenstrijdige belangen met de koper. Na de overdracht heeft de koper het bedrijf in handen en kan hij beslissingen nemen die de earn-outberekening negatief beïnvloeden, bewust of onbewust.
Concrete risico’s waar je als verkoper rekening mee moet houden:
Verlies van zeggenschap: De koper bepaalt na de overname hoe het bedrijf wordt geleid. Investeringen, kostenstructuren en strategische keuzes beïnvloeden direct de winst en omzet waarop jouw earn-out is gebaseerd.
Manipulatie van cijfers: Een koper kan kosten doorbelasten aan de overgenomen onderneming of omzet verschuiven naar een andere periode, waardoor de doelstellingen niet worden gehaald.
Onduidelijke definities: Als in de earn-outclausule niet exact is vastgelegd hoe begrippen als "omzet" of "EBITDA" worden berekend, ontstaan er al snel conflicten.
Lange afhankelijkheidsperiode: Hoe langer de earn-outperiode, hoe groter de kans op onvoorziene omstandigheden die buiten jouw invloed liggen.
Moeilijke afdwingbaarheid: Als de koper de afspraken niet nakomt, ben je aangewezen op juridische procedures om je geld alsnog te innen.
Hoe kan een verkoper zichzelf beschermen bij een earn-out?
Als verkoper bescherm je jezelf bij een earn-out door scherpe, gedetailleerde afspraken te maken en deze juridisch goed vast te leggen. Hoe specifieker de earn-outclausule, hoe minder ruimte er is voor interpretatieverschillen of misbruik door de koper.
Praktische maatregelen om je positie te versterken:
Laat de earn-out baseren op omzet in plaats van winst, want omzet is moeilijker te manipuleren
Leg exact vast welke boekhoudkundige definities worden gehanteerd bij de earn-outberekening
Bedingen dat je als verkoper inzage hebt in de financiële administratie gedurende de earn-outperiode
Maak afspraken over welke beslissingen de koper niet zonder jouw instemming mag nemen
Stel een onafhankelijke accountant aan als arbiter bij geschillen over de berekening
Zorg voor een maximumtermijn en een minimumbedrag dat je sowieso ontvangt
Goede contractuele bescherming begint al bij de onderhandelingen. Laat een juridisch adviseur de earn-outclausule opstellen of controleren voordat je tekent.
Wat is het verschil tussen een earn-out en een uitgestelde betaling?
Het verschil tussen een earn-out en een uitgestelde betaling zit in de voorwaardelijkheid. Bij een uitgestelde betaling staat de hoogte van het bedrag vast en wordt het op een later tijdstip uitbetaald, ongeacht de prestaties van het bedrijf. Bij een earn-out is het bedrag variabel en afhankelijk van toekomstige resultaten.
Een uitgestelde betaling is voor de verkoper dus zekerder. Je weet wat je krijgt en wanneer. Een earn-out daarentegen draagt een onzeker element: het eindbedrag hangt af van hoe het bedrijf presteert onder de nieuwe eigenaar. Beide constructies kunnen onderdeel zijn van een bedrijfsovername, maar ze vertegenwoordigen een fundamenteel verschil in risicoverdeling tussen koper en verkoper.
Moet je juridisch advies inwinnen bij een earn-out?
Ja, juridisch advies is bij een earn-outregeling vrijwel altijd noodzakelijk. De financiële belangen zijn groot, de contractuele details zijn complex en de risico’s voor de verkoper zijn aanzienlijk. Een earn-outclausule die slecht is opgesteld, kan je een groot deel van je verkoopopbrengst kosten.
Een jurist die gespecialiseerd is in ondernemingsrecht helpt je bij het beoordelen van de voorgestelde earn-outvoorwaarden, het identificeren van risico’s en het scherp formuleren van de contractuele afspraken. Zeker als de koper de earn-out voorstelt, is het verstandig om niet zomaar akkoord te gaan zonder een onafhankelijke beoordeling.
Hoe Wessel Juristen helpt bij een earn-out regeling
Wessel Juristen begeleidt verkopers bij bedrijfsovernames waarbij een earn-out op tafel ligt. Het kantoor kijkt niet alleen naar de juridische tekst, maar ook naar de praktische en commerciële gevolgen van de afspraken die je maakt. Concreet helpt Wessel Juristen met:
Het beoordelen en opstellen van earn-outclausules die jouw belangen beschermen
Het onderhandelen over de voorwaarden van de earn-out, inclusief meetmethodes en looptijd
Het signaleren van risico’s in de koopovereenkomst die je als verkoper kunnen benadelen
Begeleiding bij geschillen over de earn-outberekening na de overdracht
Praktisch en toegankelijk advies, afgestemd op jouw specifieke situatie
Elke nieuwe cliënt ontvangt een gratis en vrijblijvend intakegesprek, gevolgd door een heldere kostenraming. Heb je vragen over een earn-out of sta je voor een bedrijfsovername? Neem contact op met Wessel Juristen en bespreek je situatie.